20 พฤศจิกายน 2026

สื่อประชาสัมพันธ์กิจกรรมทั่วภาคเหนือ

รีวิว สันติ-วีณา หนังฟิล์มสี เรื่องแรกของเมืองไทย ที่หายไปกว่า 62ปี อยากรู้ว่าเป็นยังไงมาดูกัน

ปลุกมาให้ชม สันติ-วีณา หนังฟิล์มสี เรื่องแรกของเมืองไทย ที่หายไปกว่า 62ปี

หนังกระแสแรง ทีใช้เวลา 5ปีตามหา กว่า1,700ชั่วโมงบูรณะ กว่า 270วันในการซ่อมแซมให้ประณีต และยังเป็นภาพยนตร์ไทยเรื่องแรกที่ได้รับรางวัลในระดับนานาชาติ กลับมาให้ท่านชมแล้ว

13173931_1681838938744944_2840299456673044458_n

13680214_1717048901890614_6332985658761051229_o  หลายๆคนอาจเกิดไม่ทันภาพยนตร์ไทย สันติ-วีณา เพราคนที่ดูหนังเรื่องนี้คงอายุหลัก 70 ปีไปแล้ว คนรุ่นใหม่อาจไม่สนใจ เพราะถ้านึกภาพว่าต้องมาดูภาพยนตร์ไทยเก่า คงเป็นอะไรที่น่าเบื่อ แต่เมื่อมารู้ว่าเป็น ภาพยนตร์ไทยเรื่องยาวเรื่องแรกที่ถ่ายทำด้วยฟิล์มสี 35 มม.ที่หายไปกว่า 62ปี  และใช้เวลา 5ปีตามหาเบอะแส  ใช้เวลา1,700ชั่วโมงบูรณะ ใน270วันในการซ่อมแซมให้ประณีต

อ่านข้อมูลดูแล้วยังไม่น่าสนใจ มันก็คงเหมือนภาพยนตร์ทั่วไป แต่มันสำคัญที่ภาพยนตร์เรื่องนี้ก็ได้รับคัดเลือกให้ไปจัดฉายที่เทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ ในสายคานส์คลาสสิก

นั่นทำให้เกิดกระแสแรงมากในการอยากดูภาพยนตร์เรื่องนี้ ว่ามันเจ๋งขนาดไหนจึงขึ้นได้รับรางวัล แต่ที่แปลกคนที่สนใจ กลับเป็นกลุ่มวัยรุ่น วัยทำงาน ที่โหยหวนอยากดู อยากจะพิสูจน์ว่าภาพยนตร์ มีดีอะไร

ครั้งแรกที่ชมภาพยนตร์เรื่องนี้ ความคิดที่คิดก่อนเข้าโรงภาพยนตร์ กับภาพยนตร์เรื่องนี้ผิดพลาดเลยที่เดียว เปิดฉากภาพยนตร์ ต้องชมว่าภาพสวยมาก ใส ไม่มีรอยเส้นเลย สีสันสดใส นักแสดงในเรื่องไม่น่าเชื่อว่าจะเล่นได้ดีมาก เพราะในขณะนั้นผมเชื่อว่าไม่มีโรงเรียนสอนการแสดงแน่ๆเลย แต่ทุกคนเล่นกลมกลืน ต้องชมทั้งผู้กำกับ และตากล้องที่ถ่ายทอดหนังออกมาได้สมบูรณ์ ว่าเสียงภาคของเด็กผู้หญิงอาจจะฟังดูแปลกๆบ้างแต่ก็ดูน่ารักดีอีกแบบหนึ่ง

13735627_1711617742433730_208661321902694189_o

ภาพยนตร์เรื่องนี้ดูง่าย สนุก แต่ช่วงกลางๆอาจจะอืดนิดหนึ่งในการเล่าเรื่อง แต่เมื่อเราได้ดูเหมือนเรากลับย้อนเวลาไปดู เรื่องราวในอดีตที่ผ่านมาที่คนในยุคนั้นเขาทำอะไรกันบ้างและประเพณีลอยกระทงในยุคนั้นมีสีสันอย่างไร ถ้าคุณเชื่อว่าสมัยเมื่อ60กว่าปีที่แล้วเข้าจะลอยกระทงด้วยใบตองกลีบดอกบัว คุณคิดผิดแล้วเมื่อ60ปีก่อน เขามีกระทงแฟนซีแล้ว คุณต้องไปดูในภาพยนตร์เองแล้วคุณจะทึ่ง

ภาพยนตร์ สันติ-วีณา ยังมีบทเข้าพระ เข้านางจีบกันแบบน่ารัก มากและคำพูดที่จีบกัน ผมว่าหนุ่มสาวที่จีบกันตอนนี้ อายเลยทีเดียว กับคำพูดที่คนดูได้ฟังแล้วถึงอึ้งไม่น่าเชื่อว่าในสมัยนั้นจะมีการใช้คำพูดที่น่ารักแบบนี้ เล่าไปก็เท่านั้น ไม่เหมือนได้ไปดูของจริง

เชียงใหม่โดยโรงภาพยนตร์เอสเอฟ ซีนีม่า ศูนย์การค้าพรอมเมนาดา รีสอร์ท มอลล์

เชียงใหม่ ได้รับความไว้วางใจในการจัดฉายภาพยนตร์ไทย สันติ- วีณา เพื่อให้ชาวเชียงใหม่ได้รับชม ระหว่างวันที่ 11-17  สิงหาคม 2559 นี้

 

 

กว่าจะนำภาพยนตร์ไทยเรื่อง สันติ-วีณา มาฉายได้

13731972_1711617435767094_102981209485256864_o ภาพยนตร์ไทยเรื่อง สันติ-วีณา ถือเป็นภาพยนตร์ไทยเรื่องยาวเรื่องแรกที่ถ่ายทำด้วยฟิล์มสี 35 มม.และยังเป็นภาพยนตร์ไทยเรื่องแรกที่ได้รับรางวัลในระดับนานาชาติ ออกฉายครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ.2497 แล้วสูญหายไปจากประเทศไทย 62 ปี จนกระทั่ง หอภาพยนตร์ฯ ได้ค้นพบและได้ทำการบูรณะขึ้นมาใหม่ และเมื่อเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา ภาพยนตร์เรื่องนี้ก็ได้รับคัดเลือกให้ไปจัดฉายที่เทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ ในสายคานส์คลาสสิก

 

หลังจากหอภาพยนตร์พบฟิล์มต้นฉบับภาพและเสียงที่สถาบันภาพยนตร์อังกฤษ หอภาพยนตร์ตัดสินใจจ้างบริษัท L’Immagine Ritrovata ที่อิตาลี ซึ่งเป็นบริษัทที่ตั้งขึ้นมาเพื่อรับทำการบูรณะภาพยนตร์ด้วยระบบดิจิทัลโดยเฉพาะ มีผลงานบูรณะภาพยนตร์เรื่องสำคัญ ๆ ระดับโลก และเป็นที่ยอมรับมากมาย ตั้งแต่ปี 2550 ไม่ว่าจะเป็น ภาพยนตร์ของพี่น้องลูมิแอร์, ภาพยนตร์ผลงานของชาลี แชปลิน, ภาพยนตร์ผลงานของ Jacque Tati, The Apu Trilogy ประเทศอินเดีย, Rome Open City ประเทศอิตาลี รวมไปถึง ภาพยนตร์จากประเทศอาเซียนอย่าง After the Curfew จากประเทศอินโดนีเซีย และ Manila, In the Claws of Light จากประเทศฟิลิปปินส์ เป็นต้น

13782282_1711618399100331_1426436595778409405_n

 

ในวันที่ 10 เมษายน 2558 เป็นวันลงนามในสัญญาการจ้างบูรณะภาพยนตร์สันติ – วีณา ระหว่างหอภาพยนตร์ กับ L’Immagine Ritrovata หอภาพยนตร์เลือกที่จะทำการบูรณะสันติ – วีณา ด้วยระบบดิจิทัลในความละเอียดระดับ 4K ซึ่งเป็นระดับความละเอียดสูงสุดในเทคโนโลยีสำหรับการบูรณะรองรับ โดยระยะสัญญาทั้งสิ้น 270 วัน เพื่อให้ได้ผลงานที่ปราณีตมากที่สุด

 

กระบวนการบูรณะเริ่มต้นจากการขนส่งฟิล์มต้นฉบับ สันติ – วีณา ทั้งหมดจากสถาบันภาพยนตร์อังกฤษ ไปที่ L’Immagine Ritrovata ที่อิตาลี เนื่องจากฟิล์มต้นฉบับเสียงซึ่งมีฐานฟิล์มเป็นไนเตรทต้องขนส่งแยกต่างหาก และใส่ในบรรจุภัณฑ์ที่ป้องกันความร้อนเป็นพิเศษ การขนส่งจะต้องทำโดยบริษัทที่ได้รับอนุญาตให้ขนส่งวัตถุอันตรายได้เท่านั้น

d0601a2.jpg     โดยระหว่างการบูรณะ มีการติดต่อกันระหว่างหอภาพยนตร์และ L’Immagine Ritrovata เพื่อรายงานความก้าวหน้าเป็นระยะ ๆ โดยหลัก ๆ ของขั้นตอนการบูรณะ จะประกอบด้วย 3 ขั้นตอนหลัก

  1.  การตรวจสภาพ ซ่อม และทำความสะอาด ฟิล์มต้นฉบับภาพและเสียงอย่างละเอียด
  2. การบูรณะภาพด้วยระบบดิจิทัล จะเริ่มจากการนำฟิล์มต้นฉบับภาพเข้าเครื่องกราดฟิล์ม เพื่อให้ได้ไฟล์ภาพ และใช้โปรแกรมในการแก้ไข ลบรอย และแก้ไขสี
  3. การบูรณะเสียงด้วยระบบดิจิทัล จะเหมือนกับการบูรณะภาพ แต่จะได้ไฟล์เสียง ซึ่งเนื่องจากฟิล์มต้นฉบับเสียงอยู่ในสภาพค่อนข้างสมบูรณ์ จึงไม่ต้องแก้ไขอะไร

13501583_1704218743173630_2623119716853734908_nปัญหาของการบูรณะ

1261068
วันที่ 20 ตุลาคม 2558 Davide Pozzi ผู้จัดการ L’Immagine Ritrovata ได้นำภาพยนตร์สันติ – วีณา ร่างแรก มาฉายที่โรงภาพยนตร์ศรีศาลายา หอภาพยนตร์ ซึ่งบุคลากรของหอภาพยนตร์เข้าร่วมชมจำนวนหนึ่ง จากการชมร่างแรก ทางหอภาพยนตร์ได้รวบรวมข้อคิดเห็นต่าง ๆ เพื่อใช้เป็นข้อมูลในการปรับปรุงแก้ไขในการบูรณะสันติ – วีณา ให้ละเอียดมากยิ่งขึ้น

 

ปัญหาที่พบชัดเจนที่สุดในร่างแรก คือ ในภาพยนตร์เรื่องสันติ – วีณา มีฉากตอนกลางคืนหลายฉาก ซึ่งทางหอภาพยนตร์เข้าใจว่าในยุคสมัยนั้น การถ่ายทำตอนกลางคืน จะนิยมใช้วิธีการถ่ายทำที่เรียกว่า “Day for Night” หรือ ถ่ายฉากกลางคืนตอนกลางวัน ซึ่งจะทีมงานผู้สร้างภาพยนตร์ จะถ่ายฉากดังกล่าวโดยใช้รูรับแสงที่เล็กกว่าปกติ ทำให้ภาพที่ได้จะดูมืดลง ซึ่งทาง L’Immagine Ritrovata ไม่ได้คำนึงถึงการถ่ายวิธีแบบนี้ จึงแก้สีและแสงให้สว่างขึ้น ทำให้ภาพช่วงกลางคืนในภาพยนตร์สว่างกว่าที่ควรจะเป็นสิ่งที่จะยืนยันข้อสันนิษฐานเรื่องวิธีการถ่ายทำแบบนี้ได้ดีที่สุด คือ การกลับไปติดต่อขอดีวีดีฟิล์มสำเนาที่เก็บที่หอภาพยนตร์จีน เพื่อนำมาใช้เป็นตัวอ้างอิงความสว่างในการบูรณะ ซึ่งทางหอภาพยนตร์จีนก็ได้ส่งดีวีดีมาที่หอภาพยนตร์ในวันที่ 24 พฤศจิกายน 2558 ก็เป็นอย่างที่หอภาพยนตร์สันนิษฐานไว้เรื่องแสงสว่างในฉากกลางคืน ทางหอภาพยนตร์จึงส่งภาพยนตร์สันติ – วีณา จากหอภาพยนตร์จีน ให้แก่ทาง L’Immagine Ritrovata ต่อไป

ในวันที่ 15 ธันวาคม 2558 ทาง L’Immagine Ritrovata ได้ส่งร่างแก้ไขของสันติ – วีณา มาให้หอภาพยนตร์อีก ซึ่งก็ยังคงมีปัญหาเรื่องความสว่างในฉากที่ใช้วิธีถ่ายทำ Day for Night เพราะทาง L’Immagine Ritrovata ปรับความสว่างให้มืดเกินไป หอภาพยนตร์จึงขอให้ทาง L’Immagine Ritrovata ยึดความสว่างของท้องฟ้าในระดับเดียวกับสันติ – วีณา ฉบับจากหอภาพยนตร์จีน

13087681_10156908727515057_2146699498960952499_n           อีกปัญหาหนึ่งทางหอภาพยนตร์ได้แจ้งทาง L’Immagine Ritrovata ทราบ แต่ยังไม่สามารถแก้ไขได้ คือ สีของภาพในช่วงแรก ๆ ของหนัง สีน้ำเงินจะเป็นสีเขียว ซึ่งทาง L’Immagine Ritrovata แจ้งว่า หากแก้ไขสีจุดใดจุดหนึ่งก็จะกระทบกับสีของภาพทั้งเฟรม ซึ่งหลักในการแก้ไขสี จะยึดที่สีผิวตัวละครเป็นหลัก หอภาพยนตร์สันนิษฐานว่าปัญหาน่าจะเกิดจากฟิล์มต้นฉบับ เพราะในภาพยนตร์สันติ – วีณา ที่ได้จากหอภาพยนตร์จีนก็มีปัญหาเรื่องสีในลักษณะคล้ายคลึงกัน     บางฉากที่หายไป

การได้ภาพยนตร์สันติ – วีณา จากหอภาพยนตร์จีน ทำให้เห็นว่ามี 2 ฉากที่หายไปจากฟิล์มต้นฉบับภาพและเสียง แต่ปรากฏอยู่ที่ฟิล์มสำเนาของจากหอภาพยนตร์จีน และจากการตรวจสอบรายงานการตรวจฟิล์มที่สถาบันอังกฤษ จึงพบว่า ในฟิล์มภาพรายการเลขที่ C-148735 มีภาพที่น่าจะเป็นภาพที่หายไปจากฟิล์มต้นฉบับ  ทางหอภาพยนตร์จึงแจ้งให้ทาง L’Immagine Ritrovata ทราบ ทาง L’Immagine Ritrovata จึงได้ส่งไฟล์ภาพที่ได้จากฟิล์มภาพเลขที่ C-148735 ซึ่งปรากฏว่า นอกจากฉากที่หายไปดังกล่าวแล้ว ยังมีฉากที่ไม่ปรากฏอยู่ในภาพยนตร์ฉบับที่อยู่หอภาพยนตร์จีน แต่ปรากฏอยู่ในบทภาพยนตร์ฉบับที่ใช้ในการถ่ายทำ ที่หอภาพยนตร์ได้อนุรักษ์ไว้จากการได้รับบริจาคจากครอบครัวคุณรัตน์ เปสตันยี และยังมีไตเติ้ลภาพยนตร์สันติ – วีณา ภาษาไทย และประกาศเกียรติคุณภาพยนตร์เรื่องนี้ รวมไปถึงรูปโล่รางวัลที่ภาพยนตร์สันติ – วีณา ได้รับจากงานภาพยนตร์นานาชาติแห่งเอเชียอาคเนย์ อีกด้วย

 

bugabooimageโดยปกติแล้ว การบูรณะภาพยนตร์ มักจะยึดจากฟิล์มต้นฉบับเป็นหลักในการบูรณะ เพราะถือว่าน่าจะเป็นฉบับที่ออกฉาย แต่กระนั้น เนื่องจากภาพยนตร์ฉบับที่อยู่หอภาพยนตร์จีนแตกต่างจากต้นฉบับ รวมทั้งหอภาพยนตร์ยังไม่สามารถหาฟิล์มสำเนาฉบับที่ตรงกับฟิล์มต้นฉบับได้ หอภาพยนตร์จึงติดต่อที่ Gosfilmofond เพื่อขอสำเนาดีวีดีของภาพยนตร์สันติ – วีณา ที่เก็บที่นั่น เพื่อนำมาเปรียบเทียบอีกฉบับหนึ่ง จากการตรวจสอบภาพยนตร์สันติ – วีณา ของ Gosfilmofond ก็ปรากฏว่ามีความเหมือนกับฉบับที่อยู่ที่หอภาพยนตร์จีนทุกประการ หอภาพยนตร์จึงเห็นสมควรจะที่จะใส่ฉากดังกล่าวเข้าไปในภาพยนตร์สันติ – วีณา ฉบับบูรณะด้วย

13407127_1695585410703630_8651823553150307052_n

 

และเนื่องจากการบูรณะครั้งนี้ หอภาพยนตร์พยายามอ้างอิงฟิล์มสำเนาที่หอภาพยนตร์หาได้ และเนื่องจากภาพยนตร์สันติ – วีณา ที่หอภาพยนตร์พบล้วนแล้วแต่มีไตเติ้ลภาษาอังกฤษทั้งหมด ในฉบับบูรณะ หอภาพยนตร์จึงไม่ได้ใส่ไตเติ้ลภาษาไทย และคำประกาศเกียรติคุณต่างๆ เข้าไปแทนไตเติ้ลภาษาอังกฤษ เพราะยังไม่สามารถหาหลักฐานมาอ้างอิงได้ว่า ควรจะใส่อย่างไร และใช้ดนตรีประกอบหรือไม่อย่างไร แต่กระนั้นไฟล์ภาพเหล่านี้ ก็จะถูกจัดเก็บอนุรักษ์ไว้ รอคอยวันที่หอภาพยนตร์จะพบเจอสำเนาภาพยนตร์สันติ – วีณา ที่ใช้ไตเติ้ลภาษาไทย เพื่อสามารถนำกลับมาใส่ในภาพยนตร์อีกครั้งด้วยความมั่นใจ

62 ปี ที่หายไป กำลังจะกลับมา

Img1605000185ความสำเร็จในการค้นหาและการบูรณะภาพยนตร์ประวัติศาสตร์ สันติ – วีณา เป็นตัวอย่างที่แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่าหน้าที่การอนุรักษ์สื่อภาพยนตร์มีความสำคัญอย่างไร และการอนุรักษ์ไม่ได้มีความหมายแต่เพียงการเก็บรักษาภาพยนตร์เท่านั้น แต่ยังรวมถึงการศึกษาค้นคว้าข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับภาพยนตร์ การจัดทำฐานข้อมูลภาพยนตร์ และ การพัฒนาเทคโนโลยีด้านการบูรณะภาพยนตร์ นอกจากนี้ ยังรวมไปถึง การติดต่อเชื่อมสัมพันธ์กับหน่วยงานที่ทำการอนุรักษ์สื่อโสตทัศน์อื่น ๆ ทั่วโลกอีกด้วย  กว่า 5 ปี ตั้งแต่ได้เบาะแสแรก  และ กว่า 1.700ชั่วโมง ที่ใช้เพื่อการบูรณะภาพยนตร์เรื่องสำคัญ ภาพยนตร์สันติ-วีณา

 

ตามหาวีณาวัยเด็ก

13522902_1704218676506970_614019349992878861_o

หลังจากการประกาศตามหานักแสดงเด็ก ที่รับบทวีณา ตั้งแต่ต้นปีที่ผ่านมา เป็นที่น่ายินดีว่า ในที่สุดหอภาพยนตร์ฯ ก็ได้รับการติดต่อจากเพื่อนของคุณอนุฉัตร โตษยานนท์ ผู้รับบทวีณา ในวัยเด็ก

หอภาพยนตร์ฯ ได้รับเกียรติสัมภาษณ์คุณอนุฉัตร ถึงเรื่องราว 60 ปีที่แล้ว ที่เธอได้มีโอกาสแสดงหนังเรื่องเดียวของเธอ และเป็นสิ่งที่เธอภาคภูมิใจเป็นอย่างยิ่งว่า หนังเรื่องนี้กลายเป็นประวัติศาสตร์หน้าสำคัญของวงการภาพยนตร์ไทย

13532846_1704212829840888_4451386393080617214_n

จุดที่น่าสนใจอีกอย่างหนึ่งของภาพยนตร์เรื่องสันติ-วีณา คือเพลงประกอบภาพยนตร์ โดยในเรื่องสันติ-วีณา มีฉากเทศกาลลอยกระทง เพลงลอยเรือ-ลอยกระทง ถือว่าเป็นสีสัน ที่ช่วยสร้างบรรยากาศ และพาผู้ชมย้อนยุคหวนคำนึงถึงประเทศไทยเมื่อ 60 ปีที่แล้วได้เป็นอย่างดี ผู้ทำดนตรีประกอบภาพยนตร์เรื่องสันติ-วีณา คือ ครูนารถ ถาวรบุตร ครูเพลงชื่อดังแห่งยุคก่อน 2500 ซึ่งเคยเป็นหัวหน้าวงดนตรีของภาพยนตร์เสียงศรีกรุง กับแต่งเพลงประกอบภาพยนตร์ไว้จำนวนมาก เช่น “ข้างบ้านเรือนเคียง” “เพลินเพลงรัก” “ฉันฝันไป” “เธอกับฉันคือเพลง” “ใจสนองใจ” “หนึ่งทิวา” “เธอใกล้หรือไกล” เพลงหนึ่งที่มีชื่อเสียง คือ สยามานุสติ นำพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มาใส่ทำนองประกอบเรื่อง “ค่ายบางระจัน ” ของศรีกรุง พ.ศ. 2482 และได้รับขนานนามว่าเป็น “ราชาเพลงมาร์ชของประเทศไทย”

ส่วนเพลงลอยเรือ-ลอยกระทงที่ปรากฏอยู่ในภาพยนตร์เรื่องนี้ เป็นผลงานการประพันธ์คำร้องของร้อยแก้ว รักไทย ครูเพลงคนสำคัญผู้ประพันธ์คำร้องให้เพลงดังๆ มากมาย ไม่ว่าจะเป็น เขมรไล่ควาย, ควายหาย, ลาวตีเขียด, อ่านหัวใจ, ขวัญใจพี่ ฯลฯ

เนื้อเพลง ลอยเรือ-ลอยกระทง

คำร้อง / ร้อยแก้ว รักไทย ทำนอง / นารถ ถาวรบุตร

ค่ำคืนเดือนสิบสองแสงเพ็ญส่องฟ้า

น้ำในคงคาล้นเจิ่งไหลวน

หนุ่มชวนสาวเที่ยวเตร่เห่เรือร้องลอยล่องสับสน

ท่ามกลายสายชลที่ล้นหลากมา

น้องเอยแม่นางมาลอยกระทงเถิดนา

สุขอารมณ์ แสงจันทร์นวลผ่อง

เร้าใจหนุ่มสาวเฝ้าคอยเหม่อมองปองมั่นใจ

ผูกพันรักกันไม่ร้างห่างไกล

เที่ยวลอยเรือคืนนี้เรามีสุขล้น

โน้มใจทุกคนให้ห่างทุกข์ไกล

ต่างรำร้องเริงรื่นรวมกลมกลืนในหมู่ชาวไทย

บ้างรำร้องไปใจหมายผูกพัน

ครั้นเดือนเด่นตรงเราลอยกระทงคู่กัน

มั่นใจปอง ฝันเพลินชมชื่น

ฟ้าคืนค่ำนี้เรามีคู่สองเคียงประคอง

ต่างคนหมายปองครองรักร่วมกัน

 

ขอบคุณข้อมูลจากเพจ สันติ-วีณา

ใหญ่ สรวิชญ์ เรียบเรียง

Eventsweekly news