คณะวิจิตรศิลป์ มช.ร่วมกับทุกภาคฝ่าย จัดขบวน “อุทิศถวายสะเปาและถวายสลากภัต เป็นราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9” โดยจัดเป็นรูปขบวนแห่สะเปาหรือเรือสำเภา บรรจุเครื่องสูง เครื่องราชูปโภค เครื่องสักการะและต้นสลากภัต แบบล้านนา จากหอนิทรรศการศิลปวัฒนธรรม มช. ผ่านถ.นิมมานเหมินทร์ จนถึงวัดเจ็ดยอด พร้อมผู้มีจิตศัทธาออกโรงทาน

วันเสาร์ที่ 14 ต.ค. 2560 คณะสงฆ์จ.เชียงใหม่ โดยพระเดชพระคุณท่านเจ้าคณะจ.เชียงใหม่เป็นประธาน ก็มีดำริในการจัดพิธีนี้ขึ้นมาเพื่ออุทิศถวายแด่พระองค์ท่านอันเป็นวาระสำคัญอีกครั้ง โดยมีคณะวิจิตรศิลป์ มช.และคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มช จัดทำริ้วขบวนแห่สะเปาเรือสำเภา บรรจุเครื่องสูง เครื่องราชูปโภค เครื่องสักการะและต้นสลากภัต แบบล้านนา ถวายสลากภัต เป็นราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9
ความหมายของคำว่า “สะเปา” นั้นก็คือเรือสำเภา ซึ่งจะเป็นความหมายในเชิงสัญลักษณ์ หมายถึงการเดินทางเข้าสู่ภพภูมิที่ไกลโพ้น เป็นความหมายที่ดีงามสำหรับพุทธศาสนิกชน ซึ่งเป็นการเดินทางของชีวิตหลังความตายภายหลังจากล่วงลับดับขันธ์แล้ว ในพุทธศาสนาจึงเป็นการเดินทางครั้งสำคัญอีกครั้งหนึ่งเพื่อไปสู่ภพภูมิ เพราะฉะนั้นจึงต้องมีการจัดสร้างและสะสมบุญมาตั้งแต่อดีตชาติจนถึงปัจจุบัน อันจะเป็นพาหนะที่จะหนุนนำทำให้ดวงวิญญาณไปสู่ภพภูมิที่สูงส่งตามที่ตนเองมุ่งมั่นปรารถนาหรือที่ตนเองสะสมบารมีเอาไว้ สิ่งนี้จึงเป็นคติความเชื่อทางพุทธศาสนาโดยเฉพาะสายล้านนา อันได้คำนึงถึงการที่จะอุทิศส่วนบุญส่วนกุศลให้กับผู้วายชนม์ล่วงลับดับขันธ์ไป และได้มีการสร้างเป็นสัญลักษณ์แทนพาหนะในการเดินทางไกล โดยอาจจะเป็นการเดินทางทางน้ำหรือทางอากาศก็ได้ แต่จะต้องมีพาหนะทั้งสิ้น

“สะเปา” จึงได้ถูกสร้างขึ้นเป็นรูปสัญลักษณ์แทนเรือสำเภา ภายในบรรจุข้าวของเครื่องใช้ เครื่องอุปโภคต่าง ๆ โดยอาจเปรียบเทียบได้กับการทำพิธีกงเต็กของวัฒนธรรมจีนก็ได้ เพราะใช้แนวคิดคล้ายกัน เช่นเดียวกับพุทธศาสนาสายมหายาน ที่จะมีการจำลองสิ่งของต่าง ๆ เพื่อทำบุญให้กับคนตาย เช่น บ้าน ที่อยู่อาศัย เสื้อผ้าเครื่องใช้ต่าง ๆ คล้ายกับตอนที่ยังมีชีวิตอยู่ ดังจะเห็นได้จากข่าวในพระราชสำนักช่วงนั้นก็จะมีการจัดพิธีกงเต็กแบบจีนให้กับในหลวงรัชการที่ 9 ด้วย แต่เมื่อเป็นวัฒนธรรมล้านนาจึงใช้แนวคิดเดียวกัน พร้อมกับในช่วงเดือนเดือนก.ย.-ต.ค.ของทุกปี ทางเหนือก็จะเป็นช่วงถวายสลากภัตด้วย ดังนั้น 2 งานจึงมาบรรจบกันในครั้งนี้

ในส่วนของคณะวิจิตรศิลป์ได้รับผิดชอบดูแลในส่วนของสะเปา ซึ่งได้จัดทำขึ้น 2 ลำ ด้วยกัน ลำแรกทำด้วยไม้จริงในรูปแบบเป็นทางการประดับตกแต่งสวยงาม และเมื่อจัดพิธีเสร็จแล้ว สะเปาลำนี้ก็จะถูกตั้งไว้เป็นอนุสรณ์ ให้เป็นที่ระลึกของพระองค์ท่าน ณ วัดเจ็ดยอด ส่วนอีกลำหนึ่งทางคณะวิจิตรศิลป์จะจัดสร้างเป็นสะเปาไม้ไผ่จะมีการบรรจุข้าวของเครื่องใช้แบบพื้นเมือง ทั้งเครื่องอุปโภคบริโภคและประดับตกแต่งให้สวยงาม ซึ่งตรงนี้วิจิตรศิลป์เริ่มลงมือทำกันแล้วในเรื่องของการเตรียมคำพร้อมของรูปทรงต่าง ๆ ในส่วนของผู้ออกแบบสะเปานั้นคืออ.ดร. สืบศักดิ์ แสนยาเกียรติคุณ เป็นผู้ออกแบบ โดยสะเปาจะมีขนาดกว้าง 2×4 เมตร สูง 3 เมตร ซึ่งจำเป็นต้องใช้กำลังคนในการแบก โดยได้รับความร่วมมือจากกำลังทหาร ที่มาร่วมขบวนยกเสลี่ยงเครื่องสักการะ และต้นสลากคัวตานที่จะไปเข้าร่วมงานพิธี พร้อมทั้งบุคลากรและนักศึกษาคณะวิจิตรศิลป์ คณะสถาปัตยกรรมมช. รวมกว่า 200 ชีวิต มีการฟ้อนเล็บนำหน้าขบวนเป็นแบบแผนของธรรมเนียมล้านนาที่มา อิงกับวัฒนธรรมพื้นบ้านที่จะอุทิศถวายแด่พระองค์เป็นครั้งสุดท้าย จึงนับว่าเป็นความยิ่งใหญ่แบบวัฒนธรรมล้านนา อันจะทำให้ขบวนมีความสมพระเกียรติ

สำหรับริ้วขบวนจะเริ่มตั้งขบวนที่หอนิทรรศการศิลปวัฒนธรรม มช. หน้าตลาดต้นพะยอม และจะแห่ไปตามเส้นทางถ.นิมมานเหมินท์ ผ่านสี่แยกรินคำไปจนถึงวัดเจ็ดยอด ซึ่งเป็นริ้วขบวนที่สวยงามแบบวิจิตรศิลป์ใช้เวลาเดินทางประมาณ 1 ชั่วโมง
ภายในพิธีนี้ นอกจากการออกโรงทาน หลังช่วงเช้าหลังจากขบวนแห่งไปถึงที่วัดก็จะเป็นพิธีทางสงฆ์ และพิธีการจะเริ่มในตอนบ่าย นอกจากนั้นยังมีมหกรรมปอยหลวง มหรสพ ซอพื้นเมืองในเรื่องพระราชประวัติหรือพระราชกรณีกิจ โดยความร่วมมือของชมรมขับขานซอพื้นเมืองล้านนา ให้ชมด้วย




More Stories
Northern Agriculture and Innovation Fair 2026
งานมหกรรมเครื่องเงินและผ้าทอน่าน ครั้งที่ 10
จังหวัดเชียงใหม่ต้อนรับ “มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2025” อย่างยิ่งใหญ่